Tát Trẻ Em Có Bị Đi Tù Không? Góc Nhìn Pháp Lý Từ Luật Sư YBS

Trong thời gian gần đây, mạng xã hội liên tục xuất hiện các câu chuyện về người lớn hành hung trẻ em – từ việc “tát trẻ ở khu vui chơi”, “đánh con hàng xóm vì nghịch ngợm” đến “phạt con bằng bạo lực thân thể”. Nhiều người vẫn lầm tưởng đây chỉ là “cái tát dạy dỗ”, nhưng thực tế, hành vi này có thể bị xử lý theo quy định pháp luật.

Vậy tát trẻ em có bị đi tù không? Câu trả lời là có thể, tùy vào mức độ, hậu quả và động cơ của người thực hiện. Bài viết dưới góc nhìn pháp lý của Luật sư YBS sẽ phân tích chi tiết các quy định pháp luật, quyền trẻ em và các khuyến nghị thực tế.

1. Quy định pháp luật về bảo vệ trẻ em

Theo Điều 27 Luật Trẻ em 2016 về Quyền được bảo vệ để không bị bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc:

“Trẻ em có quyền được bảo vệ dưới mọi hình thức để không bị bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc làm tổn hại đến sự phát triển toàn diện của trẻ em. Bảo vệ khỏi bạo lực, xâm hại thân thể, tinh thần, danh dự, nhân phẩm.”

2. Hành Vi Tát Trẻ Em Bị Xử Lý Như Thế Nào Theo Pháp Luật

1.1. Trường hợp xử phạt hành chính

Theo khoản 1, khoản 3 Điều 52 Nghị định 144/2021/NĐ-CP về hành vi xâm hại sức khỏe thành viên gia đình:

“1. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với hành vi đánh đập gây thương tích cho thành viên gia đình.

…

3. Biện pháp khắc phục hậu quả:
4. a) Buộc xin lỗi công khai khi nạn nhân có yêu cầu…
5. b) Buộc chi trả toàn bộ chi phí khám bệnh, chữa bệnh…”

Theo Điều 22 Nghị định 130/2021/NĐ-CP về vi phạm quy định về cấm bạo lực với trẻ em:

“1. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với một trong các hành vi vi phạm sau đây:

…

1. c) Cô lập, xua đuổi hoặc dùng các biện pháp trừng phạt để dạy trẻ em gây tổn hại về thể chất, tinh thần của trẻ em;

…

2. Biện pháp khắc phục hậu quả:
3. a) Buộc chịu mọi chi phí để khám bệnh, chữa bệnh (nếu có) cho trẻ em đối với hành vi vi phạm tại khoản 1 Điều này;

…”

Điều này có nghĩa, nếu người lớn tát trẻ em (ngay cả trường hợp cha mẹ đánh con vì nghịch ngợm) dù không gây thương tích nghiêm trọng, không để lại vết thương, không liên tục bạo hành, cơ quan chức năng có thể xử phạt hành chính đối với người có hành vi đó, đồng thời có thể:

• Buộc người vi phạm xin lỗi công khai
• Buộc người vi phạm chịu chi phí khám chữa bệnh cho trẻ em

1.2. Trường hợp truy cứu trách nhiệm hình sự

Nếu hành vi tát trẻ em gây thương tích, tổn hại sức khỏe của trẻ, người thực hiện hành vi đó có thể bị truy cứu trách nhiệm  hình sự theo các quy định sau:

1.2.1. Điều 134 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi 2017) – Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác

• Hành vi cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người dưới 16 tuổi mà tỷ lệ tổn thương cơ thể dưới 11%, người vi phạm có thể chịu mức phạt:
  • Phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm, hoặc
  • Phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm
• Nếu tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 11% trở lên thì tuỳ theo tỷ lệ tổn thương cơ thể và các yếu tố khác mà mức phạt đối với người phạm tội có thể từ 02 năm đến tù chung thân.
• Tỷ lệ tổn thương cơ thể sẽ được xác định dựa trên kết quả giám định y khoa của cơ quan có thẩm quyền.

1.2.2. Điều 140 Bộ luật Hình sự 2015 – Tội hành hạ người khác

• Người nào đối xử tàn ác hoặc làm nhục người lệ thuộc mình nếu không thuộc các trường hợp quy định tại Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015 (Tội ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình), thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
• Nếu phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 03 năm:

• Đối với người dưới 16 tuổi… hoặc người khác không có khả năng tự vệ;
• Gây rối loạn tâm thần và hành vi của nạn nhân mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 31% trở lên;
• Đối với 02 người trở lên.

1.2.3. Trường hợp đặc biệt đối cha mẹ, người thân, người giám hộ: Điều 185 Bộ luật Hình sự 2015 – Tội ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ, vợ chồng, con, cháu hoặc người có công nuôi dưỡng mình

• Người nào đối xử tồi tệ hoặc có hành vi bạo lực xâm phạm thân thể con, cháu thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

• Thường xuyên làm cho nạn nhân bị đau đớn về thể xác, tinh thần;
• Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm.

• Nếu có hành vi phạm tội đối với người dưới 16 tuổi thì bị phạt tù từ 02 năm đến 05 năm.

Như vậy, ngay cả cha mẹ, người thân, người giám hộ cũng không có quyền dùng bạo lực để dạy trẻ. Nếu có hành vi vi phạm theo các quy định trên, họ vẫn có thể bị xử lý hành chính hoặc thậm chí là hình sự, tùy theo tính chất và mức độ của hành vi vi phạm.

Từ những quy định trên, có thểi  khẳng định: việc người lớn (ngay cả cha mẹ, người thân của trẻ) tát, đánh hay xúc phạm trẻ – dù là “dạy dỗ” – đều vi phạm quyền trẻ em và có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tuỳ theo tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi..

3. Góc Nhìn Pháp Lý Từ Luật Sư YBS

“Không ai có quyền dùng bạo lực để dạy trẻ, dù là cha mẹ hay người lạ. Một cái tát có thể gây tổn thương lâu dài – cả thể chất lẫn tinh thần.”

Luật sư YBS khuyến nghị:

• Khi trẻ có hành vi chưa đúng, hãy trao đổi, hướng dẫn bằng lời nói phù hợp, tránh dùng vũ lực với trẻ.
• Nếu chứng kiến trẻ bị bạo hành, hãy báo ngay cơ quan công an hoặc đường dây nóng bảo vệ trẻ em 111.
• Cha mẹ, người trông trẻ, giáo viên cần hiểu rõ ranh giới giữa dạy dỗ và bạo hành để tránh có hành vi vi phạm pháp luật.

Hãy cùng Luật sư YBS lan tỏa thông điệp:
“Bảo vệ trẻ em – bảo vệ tương lai của chính chúng ta.”